( 9 Zilhicce l0 H./8 Mart 632 M. Cuma )

Peygamberimiz Hz. Muhammed (s.a.s.) Vedâ haccinda, 9 Zilhicce Cuma günü zevâlden sonra Kasvâ adli devesi üzerinde, Arafat Vâdisi'nin ortasinda 124 bin Müslümanin sahsinda bütün insanliga söyle hitab etti:

"Hamd Allah'a mahsustur. O'na hamdeder, O'ndan yardim isteriz. Allah kime hidâyet ederse, artik onu kimse saptiramaz. Sapikliga düsürdügünü de kimse hidâyete erdiremez. Sehâdet ederim ki; Allah'dan baska ilâh yoktur. Tektir, esi ortagi, dengi ve benzeri yoktur. Yine sehâdet ederim ki, Muhammed O'nun kulu ve Rasûlüdür.”

"Ey insanlar! Sözümü iyi dinleyiniz! Bilmiyorum, belki bu seneden sonra sizinle burada bir daha bulusamayacagim. Insanlar! Bugünleriniz nasil mukaddes bir gün ise, bu aylariniz nasil mukaddes bir ay ise, bu sehriniz (Mekke) nasil mübarek bir sehir ise, canlariniz, mallariniz, namuslariniz da öyle mukaddestir, her türlü tecâvüzden korunmustur.

Ashabim! Muhakkak Rabbinize kavusacaksiniz. O'da sizi yaptiklarinizdan dolayi sorguya çekecektir. Sakin benden sonra eski sapikliklara dönmeyiniz ve birbirinizin boynunu vurmayiniz! Bu vasiyetimi, burada bulunanlar,bulunmayanlara ulastirsin. Olabilir ki, burada bulunan kimse bunlari daha iyi anlayan birisine ulastirmis olur.

Ashabim! Kimin yaninda bir emanet varsa, onu hemen sahibine versin. Biliniz ki, faizin her çesidi kaldirilmistir. Allah böyle hükmetmistir. Ilk kaldirdigim faiz de Abdulmutallib'in oglu (amcam) Abbas'in faizidir. Lakin anaparaniz size aittir. Ne zulmediniz, ne de zulme ugrayiniz.

Ashabim! Dikkat ediniz, cahiliyeden kalma bütün adetler kaldirilmistir, ayagimin altindadir. Cahiliye devrinde güdülen kan davalari da tamamen kaldirilmistir. Kaldirdigim ilk kan davasi Abdulmuttalib'in torunu Iyas bin Rabia'nin kan davasidir.

Ey insanlar! Muhakkak ki, seytan su topraginizda kendisine tapinmaktan tamamen ümidini kesmistir. Fakat siz bunun disinda ufak tefek islerinizde ona uyarsaniz, bu da onu memnun edecektir. Dininizi korumak için bunlardan da sakininiz.

Ey insanlar! Kadinlarin haklarini gözetmenizi ve bu hususta Allah'tan korkmanizi tavsiye ederim. Siz kadinlari, Allah'in emaneti olarak aldiniz ve onlarin namusunu kendinize Allah'in emriyle helal kildiniz. Sizin kadinlar üzerinde hakkiniz, kadinlarin da sizin üzerinizde hakki vardir. Sizin kadinlar üzerindeki hakkinizi; yataginizi hiç kimseye çignetmemeleri, hoslanmadiginiz kimseleri izniniz olmadikça evlerinize almamalaridir. Eger gelmesine müsaade etmediginiz bir kimseyi evinize alirlarsa, Allah, size onlari yataklarinda yalniz birakmaniza ve daha olmazsa hafifçe dövüp sakindirmaniza izin vermistir. Kadinlarin da sizin üzerinizdeki haklari, mesru örf ve adete göre yiyecek ve giyeceklerini temin etmenizdir.

Ey mü'minler! Size iki emanet birakiyorum, onlara sarilip uydukça yolunuzu hiç sasirmazsiniz. O emanetler, Allah'in kitabi Kur-ân-i Kerim ve Peygamberin sünnetidir.

Mü'minler! Sözümü iyi dinleyiniz ve iyi belleyiniz! Müslüman Müslüman'in kardesidir ve böylece bütün Müslümanlar kardestirler. Bir Müslüman'a kardesinin kani da, mali da helal olmaz. Fakat malini gönül hoslugu ile vermisse o baskadir.

Ey insanlar! Cenab-i Hak her hak sahibine hakkini vermistir. Her insanin mirastan hissesini ayirmistir. Mirasçiya vasiyet etmeye lüzum yoktur. Çocuk kimin döseginde dogmussa ona aittir. Zina eden kimse için mahrumiyet vardir.

Ey insanlar! Rabbiniz birdir. Babaniz da birdir. Hepiniz Adem'in çocuklarisiniz, Adem ise topraktandir. Arabin Arap olmayana, Arap olmayanin da Arap üzerine üstünlügü olmadigi gibi; kirmizi tenlinin siyah üzerine, siyahin da kirmizi tenli üzerinde bir üstünlügü yoktur. Üstünlük ancak takvada, Allah'tan korkmaktadir. Allah yaninda en kiymetli olaniniz O'ndan en çok korkaninizdir. Azasi kesik siyahî bir köle basiniza amir olarak tayin edilse, sizi Allah'in kitabi ile idare ederse, onu dinleyiniz ve itaat ediniz. Kimse kendi suçundan baskasi ile suçlanamaz. Baba, oglunun suçu üzerine, oglu da babasinin suçu üzerine suçlanamaz.

Dikkat ediniz! Su dört seyi kesinlikle yapmayacaksiniz:

- Allah'a hiçbir seyi ortak kosmayacaksiniz.

- Allah'in haram ve dokunulmaz kildigi cani, haksiz yere öldürmeyeceksiniz.

- Zina etmeyeceksiniz.

- Hirsizlik yapmayacaksiniz.

Insanlar! Yarin beni sizden soracaklar, ne diyeceksiniz? "

Sahabe-i Kiram birden söyle dediler:

"Allah'in elçiligini ifa ettiniz, vazifenizi hakkiyla yerine getirdiniz, bize vasiyet ve nasihatte bulundunuz, diye sahadet ederiz!"

Bunun üzerine Resul-i Ekrem Efendimiz (S.A.V.) sahadet parmagini kaldirdi, sonra da cemaatin üzerine çevirip indirdi ve söyle buyurdu:

"Şahit ol yâ Rab! Şahit ol yâ Rab! Şahit ol yâ Rab! "